تبليغاتX
زیست شناسی دامغان

زیست شناسی دامغان

سال 2009 سال بزرگداشت داروین

                                     يلدا طولانى ترين شب روزگار ما
                                  امشب خورشيد متولد مى شود
075225.jpg
      امشب خورشيد متولد مى شود. شب و تاريكى به پايان مى رسد و با تولد خورشيد روشنايى آغاز خواهد شد. زيرا كه از اين شب به بعد بر ساعات روز افزوده شده و رفته رفته روزها طولانى مى شوند. امشب شب وداع با زمستان و تيرگى است. بى شك يلدا را مى توان تنها آيين باستانى ايرانى دانست كه گذر زمان چندان بر آن تاثيرى نداشته است. نه مانند جشن هاى مهرگان و تيرگان كه جشن هاى رسمى ايرانيان بودند كمرنگ يا بى رنگ شدند و نه مانند جشن چهارشنبه سورى شكل و شمايل اش تغيير كرده تا بدانجا كه ديگر نمى توان آن را يك جشن باستانى به حساب آورد. اما يلدا همچنان، همچون ايران باستان برگزار مى شود، شايد براى آن است كه يلدا فراتر از يك جشن ملى است و در پس چهره خود پشتوانه عظيمى را پنهان كرده است. يلدا ريشه در تاريخ جهان دارد. شب يلدا زادروز مهر يا ميتراست. خداى پيمان و عهد و ايزدى تويى. ميترائيسم يكى از تاثيرگذارترين مذاهبى است كه نخست در شرق و بعدها در غرب و در دين مسيحيت ردپاى بسيارى از خود به جاى گذاشت. اين شب را از ديرباز نزد مردم جهان شبى مقدس مى دانستند. يلدا از نظر معنى معادل با كلمه نوئل از ريشه ناتاليس رومى به معنى تولد است و نوئل از ريشه يلدا است. واژه يلداسريانى و به معنى ولادت است. ولادت خورشيد (مهر و ميترا) و روميان آن را (ناتاليس انويكتوس) يعنى روز تولد مهر شكست ناپذير مى ناميدند. پس از مسيحى شدن روميان سيصد سال پس از تولد عيسى مسيح كليسا جشن تولد مهر را به عنوان زادروز عيسى پذيرفت، زيرا زمان تولد او دقيقاً معلوم نبود. در واقع يلدا يك جشن آريايى است و پيروان ميترائيسم آن را از هزاران سال پيش در ايران برگزار مى كرده اند. وقتى ميترائيسم از تمدن ايران باستان در جهان گسترش يافت در روم و بسيارى از كشورهاى اروپايى روز ۲۱ دسامبر به عنوان تولد ميترا جشن گرفته مى شد ولى پس از قرن چهارم ميلادى به دنبال اشتباهات محاسباتى اين روز به ۲۵ دسامبر انتقال يافت و در آن زمان مسيحيان روز ۶ ژانويه را به عنوان روز تولد مسيح جشن گرفتند. اما با گسترش مسيحيت در آن زمان به دليل اينكه نمى توانستند مردم را از برپا داشتن اين جشن منع كنند بنابراين روز كريسمس را با روز ۲۵ دسامبر جابه جا كردند. اما آنچه مسلم است يلدا جشنى ايرانى است. جشنى است كه ايرانيان پس از رهايى از بيدادگرى و ستم به شكرانه بازيافتن آزادى برپا مى كردند و پيروزى نيكى بر بدى و روشنايى بر تاريكى و داد بر ستم را گرامى مى داشتند. يلدا جشن خانوادگى است و شايد يكى از دلايل ماندگارى اش همين است. چرا كه هنوز در ايران خانواده ركن اصلى جامعه است. هر چند كه جامعه ايرانى در حال گذار از سنت به مدرنيسم است اما يلدا هر سال به خانه هاى ايرانيان سرك مى كشد. ساليان سال يلدا مهمان خانه ايرانيان است. هر چند كه شايد چند سالى در اين اواخر حضورش كمرنگ شده بود. چرا كه مردمان ما روزهاى سختى را پشت سر گذاشته اند. آنچه بر يلدا گذشته سرنوشتى بود كه زمانه و روزگار بر آن تحميل كرد. سال هاى پس از انقلاب اسلامى يلدا مانند ديگر جشن هاى كهن ايرانى نشانه طاغوت شناخته و به كنارى گذاشته شد، بدون آنكه كسى بگويد يلدا نه در پهلوى و سلطه شاهان بلكه در تاريخ اين مرز و بوم ريشه داشته است. جنگ بى هيچ خواستى بر ايران تحميل شد. مردم پيش از آن كه روزهاى شان پس از انقلاب به روال عادى برگردد درگير جنگ شدند. سال هاى جنگ، سال هاى دورى و جدايى بود. زمستان و پاييز روزهاى عمليات بود و درگيرى، شب يلدا ميان آن روزهاى پرحادثه گم شد، اما هنوز ايرانيان آن شب را با تفال به حافظ سپرى مى كردند. روزهاى جنگ روزهاى كوپن و كمبود و گرانى هم بود. شب هاى وضعيت هاى قرمز و بمب و موشك هم بود. باز هم يلدا هر چند كم فروغ اما به خانه هاى ايرانى سر مى زد. جنگ تمام شد و يلدا حضورش پررنگ تر شد. بمب و موشك و كوپن تمام شد اما گرانى نه. هر سال يلدا يادآورى مى كرد كه غير از مشكلات زندگى آيين و جشنى هم هست. يلدا دوباره برگشت پرقدرت تر از هميشه. خورشيد متولد شد. دوباره خانواده ها دور هم جمع شدند. شاهنامه و ديوان حافظ با مردم آشتى كردند. هر چند شايد كمى شكل و شمايل آن تغيير كرده باشد و سفره هاى يلدا رنگين تر از روزگار باستان شده باشد. اما اين نشان مى دهد يلدا ماندگار است. امسال شايد با شكوه تر از هر سال آيين شب يلدا برگزار مى شود. عاشيق هاى آذربايجان در شب يلدا مى نوازند. ۶۰ دف نواز، يلداى شيراز را آهنگين مى كنند. شهردارى كرمان با همكارى سازمان ميراث فرهنگى استان كرمان و هتل پارس بزرگ ترين جشن يلدا را در ارگ راين برگزار خواهند كرد. شايد يلداى امسال نويد آن باشد كه دوباره جشن و شادى به ميان ايرانيان بازمى گردد. مردم ايران روزهاى سختى را گذرانده اند، اين را تقويم اين سال  ها مى گويد، اما خورشيد متولد مى شود اين را قديميان اين قوم گفته اند.
(به نقل از روزنامه شرق)
+ نوشته شده در  دوشنبه سی ام آذر 1383ساعت 14:28  توسط شجاعی نیا  | 


نانو  بیو تکنولوژی

استفاده از داروهايي برمبناي نانوبيوتکنولوژی

 

در صورتیکه استفاده از نانوداروها را یک رؤیا می‌دانید، باید در افکار خود تجدید نظر کنید. زیرا برطبق خبرهای مربوط به نانوبیوتکنولوژی، در شش‌ماهة گذشته حدود 35 داروی ضدسرطان و تست‌های تشخیصی در حال بررسی و تولید بوده‌اند.

چند عنوان خبری جالب در این زمینه عبارتند از:

تولید ابزارهای جدید تشخیص سرطان توسط شرکت Immunicon .

روش‌های کارا و ایمن برای ردیابی و هدفگیری تومورها از طریق نانوکپسول‌ها.

حملة به تومورها توسط نانوذرات فعال‌شده با حرارت.

سیستم دارورسانی نانوذرات برای هدف‌قراردادن تومورهای سرطانی با ازبین‌بردن موانع خون‌رسانی به مغز.

نقاط کوانتومی استفاده‌شده برای تشخیص سرطان و بیماری‌های قلبی.

نانوپوسته‌های داغ که سلول‌های سرطانی را از بین‌می‌برند و سایر سلول‌های سالم را تحت تأثیر قرار نمی‌دهند.

تشخیص نانوباکتری در بیماران مبتلا به سرطان تخمدان.

مطالعة کاربردهای نانوبیوتکنولوژی در سرطان توسط شرکت‌‌های اینتل و Fred Hutchinson .

تجاری‌سازی روش جدید درمان سرطان توسط شرکت Nano Bio .

لیزردرمانی سرطان سینه با استفاده از نانوذرات طلای نشان‌دارشده.

تولید نانوداروهای جدید برای درمان سرطان، توسط دانشمندان کره‌ای.

تولید سیلیکون‌های نانومهندسی‌شده برای درمان سرطان پروستات.

تحقیقات کلینیکی بر روی نانوذرات برای درمان سرطان مغز در آلمان.

پیدایش روش‌های پیشرفته‌ای برای تشخیص سرطان‌های ثانویه با استفاده از نقاط کوانتومی.

شرکت‌های تجهیزات پزشکی، دارویی، نانوتکنولوژی و بیوتکنولوژی در سراسر دنیا تحقیقات گسترده‌ای را برمبنای نانوبیوتکنولوژی انجام می‌دهند که گستره‌ای فراگیر از بیماری‌های آلزایمر تا فلج نخاعی را شامل می‌شود.

صاحب نظران و دست‌اندرکاران بخش صنعت، با مطالعة نشریه Nan Biotech News Weekly در متن تحولات این حوزة جدید قرار می‌گیرند. تمام پیشرفت‌های عمدة نانوپزشکی، اعم از تجاری و علمی در این منبع موجود است. اشتراک آزمایشی رایگان از طریق سایت www.nanobiotechnews.com امکان‌پذیر است

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و نهم آذر 1383ساعت 15:16  توسط شجاعی نیا  | 

كرم ها به كمك درمان آسم می آيند !!!


بر طبق تحقيقاتی در هلند كرم های انگلی شسيتوزوما كه بيش از200 ميليون نفر را در
 
سراسر جهان آلوده كرده اند می توانند كليدی برای گشودن (درمان) بيماری هايی همچون

آسم و ديابت كه موجب پاسخ های نادرست سيستم ايمنی می شوند فراهم كنند.

انگل شناسی به نام ديزير وان در كليج و همكارانش در مركز پزشكی دانشگاه ليدن در
 
هلند نشان داده اند كه ليپيدهای استخراجی از شيستوزومای انگل می تواند از پاسخ های

 ايمنی انسانی جلوگيری به عمل آورد. بر اساس اين خاصيت محققان ادعا می كنند می
 
توانند كه اين مواد را به عنوان دارويی مهم و جديد در درمان آسم و ديابت و ديگر
 
بيماری هايی كه موجب پاسخ های ايمنی اضافی می شونداستفاده نمايند. وان در كليج می
 
گويد ليپيدهايی مثل ليزوفسفاتيديل سرين سبب توسعه ی سيستم ايمنی دريك مسير خاص
 
شده و هم چنين سبب شروع تكامل سلول های T تنظيم كننده می شود كه اين سبب غير
 
فعال سلول هایT موثر سيستم ايمنی می شود. شيستوزوما يك ميل هجومی در جلوگيری
 
از پيشرفت سيستم ايمنی ميزبانش دارد پس شايد اين امرعجيب نباشد كه در آن سلاح

های شيميايی رشد كرده باشد كه سيستم ايمنی را خلع سلاح كند. وان دركليج
 
ليزوفسفاتيديل سرينی را كشف نموده است كه حاوی اسيد های چرب غير انسانی بوده و
 
قادراست تكامل سلول های دندرتيك را تحريك نمايد. اين عمل يعنی تكامل سلول های
 
دندرتيك به علت اين است در طی تكامل سلول های T تنظيم كننده كه در اثر تحريك

ليپيدهای پارازيت (انگل) مزبورصورت گرفته است منجر به فعال كردن يك گيرنده ی

اختصاصی به نامTOLL LIKE 2 بر روی سلول های دندرتيك می شوند. با بلوكه شدن
 
گيرنده سلول های T ديگر رشد نمی كنند كه بتوانند بعد ازتحريك به وسيله ی اين سلول
 
های دندريتی مواد بيگانه را مورد هجوم قرار دهند. تركيباتی هم چون اين ليپيدهای

انگل  كه به طور اختصاصی سبب ممانعت از پاسخ ايمنی می شوند. ممكن است روزی

سبب ممانعت از پاسخ های اشتباه سيستم ايمنی شوند.
 
اكنون اين موضوع توسط موسسه ی سازمان هلندی بيشتر مورد بررسی و تحقيق قرار

گرفته است .

REFRENCEEuropean journal of immonology/2003 


+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و نهم آذر 1383ساعت 15:7  توسط شجاعی نیا  | 

نانوتكنولوژي چيست ؟

بشر از همان ابتداي تاريخ توجهي به ساختارهاي خيلي بزرگ و يا خيلي كوچك نداشته ، بلكه تمامي همت خود را معطوف ساخت و ساز در محدوده ي عادي و مورد دسترس نموده است.
براي اينكه تصور جامع تري نسبت به موضوع ارائه دهيم مي توانيم از سيستم SI يادکنيم ، در اين سيستم واحد طول متر انتخاب شده و ديگر اندازه هاي طولي از آن مشتق مي شوند . بشر در ابتدا نه توانايي اين را داشت كه به محدوده هاي ديگر وارد شود و نه لزوم كار در چنين محدوده هايي را احساس مي كرد . اما اين روند كه انسان تا به ديروز دنبال مي كرد ، ديگر جواب گوي نياز بشر امروزي نيست . هر چند با اختراع ترانزيستور ها و … توانسته ايم تا حدودي وارد ميكروالكترونيك شده و از آن بهره مند شويم با اين وجود براي ساخت كامپيوترها به مشكل برخورد كرده ، مشكلي به بزرگي كوچك كردن اندازه در حد اتمي كه تقريبا تمام استراتژيهاي حل اين مسئله به نوعي با نانوتكنولوژي در ارتباط مي باشند.
و اما نانوتكنولوژي كه در بالا اشاره كرديم ، اين واژه ي عجيب كه از تركيب نانو به معناي عدد نه و همچنين تكنولوژي ساخته شده است ، چه مفهومي را مي رساند … ؟! نه فناوري ؟ تكنولوژي عدد نه ؟
خير در حقيقت نانو در اين واژه مخفف نانومتر و يا در كل اندازه ي 9-10 متر است .كه تلفيق آن با نانوتكنولوژي مفهومي كلي را در بر مي گيرد، به هر كاري كه در اندازه ي اتمي و مولكولي انجام شود نانوتكنولوژي اطلاق مي شود و هيچ نوع تفاوتي وجود ندارد كه يك پروژه ي زيست شناسي باشد و يا اينكه براي درك ماهيت اتم و ساختن يك ساختمان اتمي صورت گيرد و خوشبختانه نانوتكنولوژي توانسته محققان رشته هاي مختلف را به سوي خود بكشاند . دانشمندان به اهميت كار در اين محدوده پي برده اند و امروزه شاهد فعاليت گروه هاي مختلف تحقيقاتي هستيم كه پيشرفت هاي حاصله از كار آنها گوياي پتانسيل هاي بالاي نانوتكنولوژي است .
براي اينكه مفصل تر با كاربردها و تاثيراتي كه روند كوچك سازي بر زندگي و پيشرفت دنيا خواهد داشت پي ببريم ، بهتر است سفري به 45 سال پيش داشته باشيم . زماني كه ريچارد فاينمن فيزيك دان آمريكايي در حال ارائه ي ايده هاي اوليه ي خود در باب نانوتكنولوژي بود . ابتدايي ترين آنها كوچك سازي تمامي بيست و نه جلد دايره المعارف بريتانيا است ، وي كه فضاي موجود برسر سوزن را بهتر از افراد ديگر مي ديد ( زيرا فيزيك دان ذرات بنيادي بود ) به دانشمندان اين نويد را داد كه مي توانند اين كتاب را بر سر يك سوزن جاي دهند .چرخ دنده هاي اتمي و غيره نيز از جمله مباحث پيشنهادي توسط فاينمن به شمار مي آيند . اين قبيل پيش بيني ها زمينه اي شد براي يكي از جوان ترين نانوتكنولوژيست ها به نام اريك دركسلر ،او با نوشتن كتب متعدد توانست نظرات خود را به ديگران انتقال دهدو به افراد مشتاق كوچك سازي ايده و هدف ارائه كند .
دركسلر كسي بود كه اولين بار پژوهشگران را با روبات هاي شناور در جريان خون بدن انسان كه مي توانستند به انجام عمل جراحي و درمان بيماريهاي انسان بپردازند ، آشنا ساخت . اين روبات هاي مولكولي شناور در جريان خون بدن همانند اختراع تلفن براي برخي از مردم ناراحت كننده بودند ، ولي به هر حال مشخص است كه ماشينهايي از اين دست انجام بسياري از عمل هاي جراحي و نيز درمان بيماريهاي خطر آفرين را تسهيل ميکرد . هم اكنون موسسات مختلفي در سراسر جهان مشغول تحقيق بر روي اين نوع ماشينها هستند .
به موازات پيش بيني هاي ذكر شده برخي ديگر از ايده هاي ا فراطي خطر ناک نيز شكل گرفته اند ، كه هر چند تعدادي از آنها با حقائق علمي امروز منطبق نيست ، اما مي توان ثابت كرد كه نانوتكنولوژي دستيابي به آنها را آسان مي نمايد. مثلا رنگي هوشمند كه مي تواند بسته به شرايط محيطي تغيير ماهيت دهد ، و يا اينكه لاستيكي كه تا مدت زمان زيادي فروسوده نشود اينها ايده هايي هستند كه امكان دستيابي به آنها زياد بعيد نيست . اما ساختن ماده اي به نام Gray goo كه در صورت كنترل نكردن صحيح آن مي تواند در عرض هفتاد و دو ساعت تمامي جهان را احاطه كند باعث به وجود آمدن ترس و واهمه در ميان جوامع نسبت به نانوتكنولوژيست ها و اهدافشان شده است .
در هر صورت ما براي اينكه مجبور نباشيم هر روز صبح داندانهايمان را مسواك بزنيم به نانوتكنولوژي و ساخت مولکول به مولكول آينده نيازمنديم ؟!!

+ نوشته شده در  شنبه بیست و هشتم آذر 1383ساعت 15:11  توسط شجاعی نیا  | 

اثر متقابل ژنتيک و محيط بر شخصيت انسان

ژن­ها اثر عميقي بر رفتارهاي اجتماعي و شخصيت افراد دارند. در يك تحقيق با تاييد اين موضوع، اثر تربيت بر بروز رفتارهاي انسان نيز مهم قلمداد شده است.

 

به گزارش سرويس خبری ژنتيک و بيوتکنولوژی ايران، Philippe Rushton روانشناسي از دانشگاه Western Ontario كانادا، با مطالعه بر روي 322 جفت دوقلو و تكميل پرسشنامه­هايي توسط آنان اين موضوع را بررسي كرده­است.

100 درصد ذخيره توارثي دوقلوهاي همسان و 50 درصد ذخيره توارثي دوقلوهاي غير همسان مشابه است. با مشاهده تفاوت­هاي دوقلوها، محققان مي­توانند اثر وراثت و محيط را بر روي صفات مختلف بررسي تعيين كنند.

تحقيقات گذشته بر روي صفات شخصيتي شامل قانون شكني و رفتارهاي ناهنجار شخصيتي سهم بيشتري را به ژنتيك اختصاص مي­داد. اما در اين بررسي بر روي رفتارهاي مربوط به مسئوليت پذيري اجتماعي مانند راي دادن، وفاي به عهد، تعهدپذيري و ... حاكي از ان است كه ژنتيك 42 درصد از واريانس را به خود اختصاص مي­دهد.

Philippe Rushton مي­گويد: " مفهوم اين موضوع اين است كه صفات خوب چيزي است كه به انسان به ارث مي­رسد. همه مردم در گروه­هاي اجتماعي خاص خود قرار مي­گيرند و سعي مي­كنند بهترين كار را در گروه خود انجام دهند. به طور مثال در بين دزدان نيز سعي در اين است كه كار خود را به بهترين صورت انجام دهند."

اما Robert Plomin متخصص ژنتيك رفتار از King’s College لندن نظر متفاوتي دارد. در مقاله­اي از وي كه به زودي چاپ خواهد شد، از طريق ارسال پرسشنامه­هايي به والدين هزاران دوقلو از طريق اينترنت رفتارهاي اجتماعي فرزندانشان مورد سوال قرار گرفته است. نتيجه اين تحقيق اين بود كه اثر محيط در سال سوم و چهارم زندگي اين دوقلوها موثر است اما در هفت سالگي اين اثر از بين مي­رود.

لازم به ذكر است دوقلوهاي مورد بررسي Rushton در فاصله سني 18 تا 75 سالگي قرار داشته­اند.

منبع: Proceedings of the Royal Society Biological Sciences (DOI:10.1098/rspb.2004.2941)

+ نوشته شده در  جمعه بیست و هفتم آذر 1383ساعت 16:3  توسط شجاعی نیا  | 

 واکسنی که ممکن است بتواند ديابت 'نوع يک' را درمان کند به زودی و برای  نخستين بار روی داوطلبان امتحان خواهد شد.

"کينگز کالج لندن" و دانشگاه بريستول، 72 بيمار ديابتی را برای انجام اين آزمايش در بهار آينده استخدام کرده اند.

اين واکسن روند نابودی سلول های لوزالمعده که انسولين توليد می کنند را متوقف می کند. انسولين برای تجزيه شکر در بدن ضروری است.

اگر اين واکسن موفق باشد، دانشمندان با کمک "بنياد تحقيقات ديابت نوجوانان" در بريتانيا داوطلبان بيشتری برای امتحان کردن آن استخدام خواهند کرد.

آزمايش های انسانی

ديابت "نوع يک" پيش از رسيدن به سن 40 سالگی به انسان عارض می شود و بيماران مجبورند روزانه به خود هورمون انسولين تزريق کنند.

بدون اين تزريقات، شکر خون به طرز مهلکی بالا می رود و باعث مرگ می شود.

دانشمندان از مدت ها قبل در جستجوی راهی برای معالجه اين بيماری بوده اند.

هرچند علت دقيق ديابت نوع يک معلوم نيست، اما تصور می شود سيستم دفاعی بدن در آن نقش داشته باشد و به حمله ای نامتعارف عليه سلول های لوزالمعده دست بزند.

اين دو تيم بريتانيايی معتقدند که راهی برای جلوگيری از اين پديده، يعنی حمله سيستم دفاعی به سلول های بدن، يافته اند.

اين واکسن حاوی پروتئينی است که سيستم دفاعی بدن را تشويق می کند برای دفاع از سلول های لوزالمعده در مقابل اين حملات، يک سلول محافظت کننده توليد کند.

محققان بريتانيايی پس از دست يافتن به نتايج موفقيت آميز در موش های آزمايشگاهی، اکنون برای امتحان کردن آن روی انسان آماده می شوند.

در مرحله نخست ايمنی آن محک خواهد خورد.

پژوهشگران سپس اميدوارند که بتوانند به کمک اين واکسن ديابت را در مراحل اوليه پس از ابتلا بخشکانند و در نهايت پيش از آغاز بيماری از آن جلوگيری کنند. البته اين کار پنج تا 10 سال طول خواهد کشيد.

دکتر کالين دايان از دانشگاه بريستول و يکی از هدايت کنندگان اين رشته تحقيقات گفت: "اين واکسن برای کسانی که بيماری تازه در آنها شناسايی شده است مفيد خواهد بود و ممکن است از نابودی بيشتر سلول های سازنده انسولين جلوگيری کند."

وی افزود: "سپس، اگر ايمنی آن ثابت شد، به فکر استفاده از آن در افرادی که به شدت در معرض خطر ابتلا به ديابت نوع يک هستند خواهيم افتاد."

+ نوشته شده در  جمعه بیست و هفتم آذر 1383ساعت 8:0  توسط شجاعی نیا  | 

امسال، هشتمين المپياد زيست شناسی کشور طبق معمول هر ساله در ميانه ی بهمن ماه در سراسر کشور برگزار خواهد شد. فقط کسانی می توانند در آن شرکت کنند که در سال جاری دانش آموز کلاس سوم تجربی باشند و ميانگين نمره های زيست شناسی آنان در دبيرستان از 16 کمتر نباشد. منابع امسال هم مانند سال گذشته و از کتاب های علوم زيستی، زيست شناسی و آزمايشگاه 1، زيست شناسی و آزمايشگاه2 و زيست شناسی پيش دانشگاهی است.
آزمون در سطح المپياد، يعنی برای دانش آموزان تيزهوش است و بديهی است که اکثريت سوالات به سبک کنکور از متن کتاب نخواهد بود و دانش آموزان برای پاسخگويی به آن ها بايد به يادگيری عميق رسيده باشند و به روش علمی، تفکر منطقی و به ساير دروس دبيرستانی مسلط باشند. طبق معمول چند سوال (حداکثر 10 درصد) به زبان انگليسی خواهد آمد.
امسال منبعی برای مطالعه شامل سوالات المپياد جهانی و کشوری، همراه با راهنمايی های کلی به چاپ رسيده است با اين مشخصات:
المپياد زيست شناسی، موسسه ی انتشاراتی محراب قلم، 1383


+ نوشته شده در  دوشنبه بیست و سوم آذر 1383ساعت 16:5  توسط شجاعی نیا  |